Prywatna strzelnica wymagania: regulamin, teren, przepisy

Czy można mieć prywatną strzelnicę w Polsce?

Tak, prywatną strzelnicę może mieć osoba fizyczna, stowarzyszenie, klub lub firma, także wyłącznie do własnego użytku, bez klubu i bez działalności gospodarczej. Uczestnicy dyskusji czy w Polsce jest możliwa prywatna strzelnica potwierdzają, że takie obiekty działają, o ile teren spełnia wymogi, a regulamin ma zatwierdzenie urzędu.

Opisany tam przykład pokazuje, jak skromna może być prywatna strzelnica otwarta: około 0,5 ha łąki ze skarpą od zachodu pełniącą rolę kulochwytu, tablica z regulaminem i kopią decyzji burmistrza, cztery pomalowane na czerwono słupki i dwie tarczownice. Poradnik Stowarzyszenia Strzeleckiego GARMIN, omówiony w ogłoszeniu Projekt Arizona na forum Braterstwa, sprowadza procedurę do dzierżawy terenu i złożenia wniosku w urzędzie.

Jakie przepisy określają wymagania dla prywatnej strzelnicy?

Wymagania dla prywatnej strzelnicy wynikają z ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji oraz z trzech rozporządzeń wydanych w 2000 r. Zestawienie podstaw prawnych z wątku o tym, kto i jak może założyć strzelnicę wskazuje art. 45-49 ustawy, a gdy strzelnica ma mieć własną broń, także art. 29 ust. 1 pkt 3 i art. 30. Według tego zestawienia strzelnica może należeć do podmiotu gospodarczego, klubu sportowego lub osoby prywatnej i działać komercyjnie albo niekomercyjnie.

• Rozporządzenie MSWiA z 15 marca 2000 r. w sprawie wzorcowego regulaminu strzelnic (Dz. U. Nr 18, poz. 234): warunki korzystania ze strzelnicy, obchodzenie się z bronią, zachowanie osób na obiekcie.
• Rozporządzenie Ministra Środowiska z 4 kwietnia 2000 r. w sprawie wymagań w zakresie ochrony środowiska dotyczących budowy i użytkowania strzelnic: lokalizacja, hałas, odpady.
• Rozporządzenie MSWiA z 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji: magazyn broni, gdy strzelnica ma broń obiektową.

Osobne akty dotyczą strzelnic służb mundurowych: rozporządzenie MON z 4 października 2001 r. obejmuje odkryte garnizonowe strzelnice szkolne, a rozporządzenie o warunkach technicznych strzelnic krytych Policji, Straży Granicznej i Służby Ochrony Państwa (Dz.U. 2022 poz. 848) dotyczy obiektów tych formacji. Cytowane zestawienie pochodzi z 2010 r., dlatego przed złożeniem wniosku sprawdź aktualny tekst każdego aktu.

Kto zatwierdza regulamin prywatnej strzelnicy?

Regulamin prywatnej strzelnicy zatwierdza w drodze decyzji administracyjnej wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Ta decyzja nadaje strzelnicy legalny status, a przy strzelnicy otwartej bez prac budowlanych bywa jedynym formalnym etapem.

Według poradnika Pobudka o zakładaniu strzelnicy otwartej, jeśli regulamin jest zgodny z przepisami o strzelnicach, wójt nie ma podstawy prawnej, by odmówić zatwierdzenia. Od decyzji przysługuje odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w terminie 14 dni. Opłata za zatwierdzenie regulaminu wynosi 10 zł, co podaje serwis OmnisArma w materiale Zbuduj strzelnicę, gromadzący też wnioski i decyzje urzędów gmin.

Więcej o organach i przebiegu sprawy znajdziesz w tekście kto wydaje pozwolenie na strzelnicę.

Co dołączyć do wniosku o zatwierdzenie regulaminu?

Poradnik Pobudka zaleca dołączyć do wniosku dokumenty, które pozwalają urzędnikowi ocenić strzelnicę bez wezwań do uzupełnienia:

• regulamin strzelnicy opracowany na podstawie wzorcowego regulaminu,
• szkic strzelnicy,
• dokument potwierdzający prawo do użytkowania terenu (własność, dzierżawa, najem),
• kopię uprawnień prowadzącego strzelanie wydanych przez LOK, PZSS, PZŁ lub inny uprawniony podmiot.

Urzędnik gminy piszący we wspomnianym wątku forum-bron.pl radzi przynieść razem z wnioskiem projekt decyzji, bo przyspiesza to sprawę. Część urzędów żąda dodatkowo dopuszczenia strzelnicy do użytkowania, choć przepisy nie wskazują, kto i na jakiej podstawie miałby je wydać. W bazie OmnisArma są pisma MSWiA i interpretacja, według których dopuszczenie do użytkowania nie dotyczy strzelnic otwartych.

Co musi zawierać regulamin strzelnicy?

Właściciel lub zarządca opracowuje regulamin strzelnicy na podstawie wzorcowego regulaminu z rozporządzenia MSWiA i może dodać własne warunki bezpieczeństwa (§ 4). Wzorzec obejmuje warunki korzystania ze strzelnicy, sposób obchodzenia się z bronią i zachowanie osób na obiekcie:

• prowadzący strzelanie odpowiada za bezpieczeństwo, wyznacza stanowiska strzeleckie i prowadzi książkę rejestru pobytu (imię i nazwisko, rodzaj i kaliber broni, właściciel broni, godzina przyjścia i wyjścia, numer pozwolenia na broń i organ, który je wydał, podpisane oświadczenie o zapoznaniu się z regulaminem),
• zakaz spożywania alkoholu i środków odurzających oraz przebywania na strzelnicy osób pod ich wpływem,
• zakaz używania broni innych osób bez zgody jej użytkownika i wchodzenia osób towarzyszących na stanowiska strzeleckie,
• broń przenosi się rozładowaną, zabezpieczoną, w kaburze, pokrowcu lub kasecie, a wyjmuje tylko na stanowisku na polecenie prowadzącego,
• wszystkie czynności z bronią wykonuje się z lufą skierowaną w stronę kulochwytu lub tarcz, a strzela wyłącznie do tarcz strzeleckich,
• po komendzie STOP strzelający natychmiast przerywają strzelanie, a osobę naruszającą regulamin usuwa się ze strzelnicy.

Gdzie nie wolno zlokalizować prywatnej strzelnicy?

Prywatnej strzelnicy nie wolno lokalizować w parkach narodowych i rezerwatach, a strzelnicy otwartej z bronią palną także na terenach przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową, szpitale, domy pomocy społecznej, budynki dla dzieci i młodzieży, cele uzdrowiskowe i rekreacyjno-wypoczynkowe. Zakazy wynikają z § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z 4 kwietnia 2000 r., które dla strzelnic otwartych dodaje warunek głębokości wód gruntowych.

Poziom hałasu ze strzelnicy nie może powodować przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, a miejsca gromadzenia odpadów wyznacza się zgodnie z przepisami o odpadach (§ 3 i § 4). To, czy potrzebna będzie także ocena oddziaływania na środowisko, omawiamy w artykule czy budowa strzelnicy wymaga decyzji środowiskowej.

Ile metrów od zabudowań musi być prywatna strzelnica?

Żaden przepis nie podaje jednej minimalnej odległości strzelnicy od zabudowań: wymagany dystans wynika z typu obiektu, kalibru broni, zabezpieczeń balistycznych, ukształtowania terenu i norm hałasu. Orientacyjne wartości stosowane w praktyce projektowej podaje zestawienie NaCelu o odległości strzelnic od zabudowań:

To wartości orientacyjne, nie wymóg prawny: o faktycznej odległości decydują ekspertyza balistyczna, decyzje administracyjne i przeznaczenie terenu. W praktyce granicę często wyznacza hałas, bo normy muszą być spełnione na granicy najbliższej zabudowy mieszkalnej. Przeznaczenie działki sprawdzisz w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a gdy planu nie ma, rozstrzyga decyzja o warunkach zabudowy. Szczegóły opisuje artykuł odległość strzelnicy od zabudowań.

Czy prywatna strzelnica wymaga pozwolenia na budowę?

Prywatna strzelnica otwarta bez prac budowlanych, na przykład z naturalnym kulochwytem, według interpretacji organów nadzoru budowlanego nie jest obiektem budowlanym i nie wymaga projektu ani pozwolenia na budowę. Pozwolenie jest potrzebne, gdy powstaje wiata, budynek lub strzelnica kryta.

W bazie OmnisArma są interpretacje Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego, wojewódzkiego inspektoratu nadzoru budowlanego i Ministerstwa Rozwoju, według których strzelnica otwarta powstała przez przesunięcie mas ziemnych nie jest obiektem budowlanym. Źródła nie są jednak zgodne: część poradników traktuje każdą strzelnicę jako obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę i decyzji środowiskowej. Przed pracami ziemnymi potwierdź więc w urzędzie, jak zostaną zakwalifikowane planowane roboty.

Materiał Domowego Survivalu o strzelnicy na własnej działce dzieli tereny pod prywatną strzelnicę na trzy grupy, od najprostszej do najtrudniejszej formalnie:

Autor materiału zaznacza, że w praktyce wiele zależy od podejścia lokalnych władz i dobrych relacji z urzędem.

Prywatna strzelnica kryta: co się zmienia?

Prywatna strzelnica kryta to budynek, więc wymaga procedury budowlanej, a pociski zatrzymują wewnątrz kulochwyty stalowe, piaskowe lub gumowe. Zakazy dotyczące wód gruntowych i terenów mieszkaniowych z § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia środowiskowego odnoszą się do strzelnic, które nie są budynkiem ani nie znajdują się w budynku, natomiast zakaz lokalizacji w parkach narodowych i rezerwatach oraz normy hałasu dotyczą każdej strzelnicy. Warunki techniczne z rozporządzenia z 2022 r. obejmują strzelnice kryte Policji, Straży Granicznej i Służby Ochrony Państwa, nie obiekty prywatne.

Jakie zabezpieczenia musi mieć prywatna strzelnica otwarta?

Prywatna strzelnica otwarta musi być tak zlokalizowana i zorganizowana, żeby pocisk wystrzelony w kierunku celu z postawy dopuszczonej regulaminem nie mógł opuścić jej terenu. Każdy niecelny pocisk ma zatrzymać kulochwyt albo przechwyty. Pocisk, który wyleci poza strzelnicę, może zabić lub zranić osobę postronną, dlatego kulochwyt nie może stać na linii stanowisko strzeleckie - zabudowania.

Wielkość terenu planuje się według liczby osi: około 2 m szerokości na osobę i długość osi 10, 25, 50 m lub więcej. Do tego dochodzi zaplecze, czyli parking, miejsce na ławki i strefa dla osób towarzyszących, którym prowadzący wyznacza miejsce bezpiecznego pobytu.

Czy na prywatnej strzelnicy musi być prowadzący strzelanie?

Tak, na prywatnej strzelnicy strzelanie rozpoczyna się wyłącznie na komendę prowadzącego strzelanie, który odpowiada za bezpieczeństwo użytkowników i osób towarzyszących. Wzorcowy regulamin określa prowadzącego jako osobę przeszkoloną w zakresie prowadzenia strzelania i udzielania pomocy medycznej w jednostkach Policji, Sił Zbrojnych RP, Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego lub Ligi Obrony Kraju; cytowane zestawienie przepisów wymienia też Polski Związek Łowiecki.

Prowadzić strzelnicę jako obiekt może każdy, ale strzelanie musi nadzorować osoba z tymi uprawnieniami. Właściciel, który je zdobędzie, może pełnić tę funkcję na własnej strzelnicy. Zakres obowiązków prowadzącego opisuje artykuł czy na strzelnicy musi być prowadzący strzelanie.

Czy można strzelać na strzelnicy bez instruktora?

Przepisy o strzelnicach wymagają prowadzącego strzelanie, nie instruktora strzelectwa: jego rolą jest nadzór nad bezpieczeństwem i wydawanie komend. Strzelanie bez prowadzącego jest niezgodne z wzorcowym regulaminem, bo strzelanie zaczyna się tylko na jego komendę, a zakończenie zgłasza się prowadzącemu.

Czy na prywatnej strzelnicy trzeba mieć pozwolenie na broń?

Wzorcowy regulamin nie wymaga pozwolenia od każdego korzystającego: numer pozwolenia i organ, który je wydał, wpisuje się do książki rejestru tylko u osób posiadających pozwolenie. Rejestr odnotowuje też właściciela broni, z której strzelano, a używanie cudzej broni bez zgody jej użytkownika jest zabronione.

Czy prywatna strzelnica może mieć własną broń?

Tak, ale to osobna procedura. Gdy właściciel ubiega się o pozwolenie na broń w celu prowadzenia strzelnicy, on lub inna osoba (magazynier) musi uzyskać dopuszczenie do posiadania broni na podstawie art. 30 ustawy, a broń wymaga magazynu spełniającego rozporządzenie o przechowywaniu broni i amunicji. Prywatna strzelnica bez broni obiektowej, na której strzela się z broni użytkowników, tego etapu nie przechodzi i jest wariantem prostszym.

Co powinno być na tablicy informacyjnej strzelnicy?

Wzorcowy regulamin z 2000 r. wymienia pięć informacji umieszczanych na strzelnicy w widocznym miejscu:

1. regulamin strzelnicy,
2. aktualny atest strzelnicy,
3. plan strzelnicy z oznaczeniem stanowisk strzeleckich, punktu sanitarnego, dróg ewakuacji i miejsca telefonu lub innego urządzenia łączności,
4. wykaz sygnałów alarmowych,
5. informację o sposobie połączenia się z najbliższym punktem pomocy medycznej.

Materiały w sieci cytują ten wykaz w wersjach z różnych lat. Poradnik Pobudka podaje, że strzelnic użytkowanych przez instytucje cywilne nie obowiązuje atest, a użytkownik forum opisujący strzelnicę na łące traktuje wykaz sygnałów alarmowych jako wymóg dawnej wersji przepisu. Przed przygotowaniem tablicy sprawdź aktualny tekst rozporządzenia i wymagania urzędu, który zatwierdza regulamin.

Kto odpowiada za wypadek na prywatnej strzelnicy?

Za szkody powstałe podczas strzelania i za spowodowanie wypadku odpowiada właściciel lub zarządca strzelnicy, prowadzący strzelanie albo korzystający ze strzelnicy, na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Tak stanowi wzorcowy regulamin, dlatego praktycy zalecają właścicielom prywatnych strzelnic polisę OC; jej zakres i sumę ustala się z ubezpieczycielem.

Ryzyko ograniczają kulochwyt skierowany z dala od zabudowań, konsekwentnie egzekwowany zakaz alkoholu i rozmowa z sąsiadami przed otwarciem. W opisanym na forum przypadku obawy mieszkańców wsi rozwiała rozmowa o planach właściciela i potwierdzenie, że kulochwyt nie leży na linii stanowisk i zabudowań.

Od czego zależy koszt założenia prywatnej strzelnicy?

Najtańszy wariant to prywatna strzelnica otwarta na terenie z naturalnym kulochwytem, gdzie formalnie wystarcza zatwierdzenie regulaminu za 10 zł; najdroższy to strzelnica kryta. Według zestawienia NaCelu budowa strzelnicy krytej kosztuje od kilku do kilkunastu milionów złotych i jest kilkukrotnie droższa od otwartej. Na koszt wpływają głównie:

• tytuł prawny do terenu (własność lub dzierżawa) i jego powierzchnia, wynikająca z liczby i długości osi,
• ukształtowanie działki: naturalna skarpa czy kulochwyt do usypania,
• przechwyty, przesłony górne, wały boczne i ogrodzenie strefy bezpieczeństwa,
• wiata lub budynek wymagające projektu i pozwolenia na budowę,
• broń obiektowa i magazyn broni,
• uprawnienia prowadzącego strzelanie, jeśli właściciel ich nie ma.

Jak założyć prywatną strzelnicę krok po kroku?

1. Sprawdź przeznaczenie działki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i wykluczenia z rozporządzenia środowiskowego: parki narodowe, rezerwaty, wody gruntowe płycej niż 1 m, tereny mieszkaniowe i pokrewne.
2. Zapewnij tytuł prawny do terenu: własność, dzierżawę lub najem.
3. Wybierz wariant: strzelnica otwarta bez prac, z usypanym kulochwytem albo z wiatą lub budynkiem; przy budowie przygotuj projekt i wniosek o pozwolenie na budowę.
4. Zaplanuj kierunek strzelania, kulochwyt, przechwyty i przesłony tak, żeby pocisk nie mógł opuścić strzelnicy, i oceń hałas na granicy najbliższej zabudowy mieszkalnej.
5. Zapewnij prowadzącego strzelanie z uprawnieniami albo zdobądź je samodzielnie.
6. Opracuj regulamin strzelnicy na podstawie wzorcowego regulaminu, z dodatkowymi warunkami bezpieczeństwa dla swojego obiektu.
7. Złóż wniosek o zatwierdzenie regulaminu do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta wraz ze szkicem, dokumentem prawa do terenu i kopią uprawnień prowadzącego; od decyzji możesz odwołać się do SKO w terminie 14 dni.
8. Przygotuj tablicę informacyjną, książkę rejestru pobytu i miejsca gromadzenia odpadów.
9. Porozmawiaj z sąsiadami o planach i rozważ ubezpieczenie OC.