Jak ogrzać pokój za pomocą puszek: kolektor słoneczny

Jakie są sposoby ogrzania pokoju puszkami?

Są dwa sposoby ogrzewania pokoju puszkami: słoneczny kolektor powietrzny, który wykorzystuje energię słońca, oraz mały piecyk lub palnik w puszce, który spala paliwo albo świeczkę. Pierwszy nie używa ognia, ale działa tylko przy słońcu. Drugi daje ciepło niezależnie od pogody, lecz jest mało wydajny i ryzykowny w zamkniętym pomieszczeniu.

Jak działa kolektor słoneczny z puszek?

Kolektor słoneczny z puszek podgrzewa powietrze z pokoju energią słońca: chłodne powietrze wpływa do skrzynki, opływa nagrzane czarne puszki i wraca do pomieszczenia cieplejsze. Matowa czarna farba sprawia, że puszki pochłaniają światło słoneczne. Przezroczysta płyta z przodu, np. z poliwęglanu, wpuszcza światło do środka i zamyka skrzynkę.

Najczęściej wykorzystuje się puste aluminiowe puszki po piwie lub napojach. Skrzynkę montuje się przy oknie albo na ścianie od strony, na którą pada najwięcej słońca. Warunkiem działania jest szczelne wykonanie, bo przez każdą nieszczelność ucieka ogrzane powietrze.

Kiedy kolektor z puszek grzeje pokój, a kiedy nie?

Kolektor z puszek daje ciepło tylko przy pełnym nasłonecznieniu; w pochmurne dni i po zmroku nie działa. Dlatego sam nie utrzyma komfortu cieplnego w pokoju, może jedynie odciążyć główne ogrzewanie w słoneczne godziny.

Na efekt kolektora z puszek wpływają przede wszystkim:

• kierunek okna lub ściany: im więcej godzin słońca w sezonie grzewczym, tym dłużej kolektor pracuje,
• pogoda w danym dniu,
• szczelność skrzynki i frontu,
• wielkość nasłonecznionej powierzchni pokrytej puszkami,
• swobodny przepływ powietrza między puszkami.

Nie ma jednej wartości przyrostu temperatury, która pasowałaby do każdego mieszkania, bo zależy on od okna, pogody i jakości wykonania. Jeśli chcesz dogrzewać w ten sposób pomieszczenie dobudowane, np. dodatkowy pokój na tarasie, sprawdź najpierw, ile godzin dziennie słońce pada na miejsce montażu. Sposób samodzielnego pomiaru efektu opisujemy w dalszej części tekstu.

Jak zrobić kolektor z puszek krok po kroku?

Kolektor z puszek składa się z umytych i pomalowanych na czarno puszek aluminiowych, skrzynki z przezroczystym frontem oraz uszczelnień; całość montuje się przy nasłonecznionym oknie lub ścianie. Budowa wymaga sporo czasu i pracy ręcznej, więc zaplanuj ją z zapasem na schnięcie farby i kleju. Kolejne etapy pracy pokazuje film o wykonaniu kolektora słoneczno-powietrznego z puszek po piwie kanału VDS Made.

Jakie materiały przygotować do kolektora z puszek?

• puste aluminiowe puszki po napojach lub piwie, bez resztek etykiet i kleju,
• matowa czarna farba odporna na wysoką temperaturę, np. farba żaroodporna,
• materiał na skrzynkę oraz przezroczysta płyta na front, np. z poliwęglanu,
• klej i uszczelniacz, dla których producent podaje odporność na wysoką temperaturę,
• elementy mocujące, które pozwolą szybko zdjąć kolektor, np. haczyki lub zawieszki,
• opcjonalnie mały wentylator, jeśli chcesz wymusić przepływ powietrza,
• termometr do sprawdzenia efektu.

Kroki budowy kolektora z puszek

1. Wybierz okno lub ścianę, na które w sezonie grzewczym pada najwięcej słońca.
2. Zdejmij etykiety z puszek, namocz je w ciepłej wodzie z płynem do naczyń i dokładnie osusz. Resztki kleju pogarszają przyczepność farby.
3. Pomaluj puszki matową czarną farbą cienkimi warstwami; czas schnięcia i utwardzania sprawdź w instrukcji producenta farby.
4. Ułóż puszki w skrzynce w równych rzędach, z odstępami, które pozwalają powietrzu je opływać, i przyklej je klejem odpornym na temperaturę.
5. Zaplanuj wlot chłodnego powietrza z pokoju i wylot ogrzanego powietrza z powrotem do pomieszczenia.
6. Zamknij skrzynkę przezroczystym frontem i uszczelnij wszystkie krawędzie.
7. Zamontuj kolektor tak, aby dało się go szybko zdjąć, np. na noc lub po sezonie grzewczym.
8. Zmierz temperaturę w pokoju w słoneczny dzień z kolektorem i bez niego.

Od czego zależy koszt kolektora z puszek?

Koszt kolektora z puszek zależy głównie od materiałów, które trzeba kupić, bo same puszki zwykle pochodzą z odzysku. Grzegorz Łużecki, ekolog i autor domowego kolektora do ogrzewania domu, w rozmowie o energii z puszek po piwie mówi, że do budowy jego wersji wystarczy kilkaset złotych, młotek i kilka godzin pracy. Zaznacza też, że słoneczne kolektory powietrzne są znane od wielu lat, a w Polsce pozostają mało popularne.

Na końcową kwotę wpływają:

• wymiary skrzynki i liczba puszek,
• rodzaj i grubość przezroczystej płyty frontowej,
• farba odporna na temperaturę, klej i uszczelniacze,
• sposób mocowania przy oknie lub na ścianie,
• dodatki, np. wentylator i termometr.

Kolektor z puszek na oknie od wewnątrz: zalety i wady

Kolektor z puszek montowany od wewnętrznej strony okna nie wymaga ingerencji w elewację, ale zasłania okno i ogranicza dopływ światła dziennego. Poradnik Spryciarze.pl o ogrzewaniu pokoju puszkami wskazuje zasłonięte okno jako główny minus tego pomysłu. Proponuje też praktyczne obejście: zasłonić okno zestawem przed wyjściem do pracy, żeby po powrocie zastać nagrzane mieszkanie.

Taki układ pasuje do pomieszczeń, z których w ciągu dnia nikt nie korzysta albo korzysta rzadko, np. gdy urządzasz pokój gościnny w bloku od słonecznej strony. W pokoju, w którym pracujesz lub uczysz się przy dziennym świetle, zasłonięte okno będzie bardziej uciążliwe. Jeśli w bloku chcesz zamontować cokolwiek na zewnątrz okna lub na elewacji, najpierw sprawdź regulamin wspólnoty lub spółdzielni.

Czy świeczka albo piecyk z puszki ogrzeje pokój?

Świeczka lub palnik w puszce nie jest bezpiecznym sposobem ogrzewania pokoju: to mało wydajne źródło ciepła, a otwarty ogień w zamkniętym pomieszczeniu grozi zatruciem tlenkiem węgla (czadem) i pożarem. Spotyka się wersje, w których puszki aluminiowe lub po konserwach służą jako obudowa palników na alkohol turystyczny, etanol albo świeczek typu tealight, także w połączeniu z doniczką. Takie domowe piecyki nie zastąpią ogrzewania pokoju.

Jeśli mimo to używasz płomienia w pomieszczeniu, nigdy nie zostawiaj go bez nadzoru i nie śpij w pokoju, w którym się pali. Gdy zależy Ci na cieple bez spalania, wybierz kolektor słoneczny z puszek.

Czym ogrzać pokój bez prądu przy użyciu puszek?

Bez prądu działa słoneczny kolektor z puszek w wersji bez wentylatora, bo korzysta wyłącznie z energii słońca. Palniki i świeczki w puszkach też nie potrzebują prądu, ale z powodów opisanych wyżej nie nadają się do zamkniętego pokoju.

Co najszybciej ogrzeje pomieszczenie?

Żaden sposób z puszkami nie ogrzewa pokoju szybko: kolektor zależy od słońca, a świeczki dają mało ciepła przy dużym ryzyku. Gdy pomieszczenie trzeba ogrzać szybko lub po zmroku, potrzebne jest główne ogrzewanie mieszkania; kolektor z puszek może je co najwyżej odciążyć w słoneczne godziny.

Bezpieczeństwo i najczęstsze błędy przy ogrzewaniu pokoju puszkami

Najczęstszy błąd to traktowanie kolektora z puszek jak głównego ogrzewania; w pochmurne dni i w nocy pokój i tak wymaga sprawnego systemu grzewczego. Pozostałe błędy dotyczą wykonania i montażu:

• puszki z resztkami etykiet i kleju: farba gorzej się trzyma i może się łuszczyć,
• zwykła farba lub klej bez deklarowanej odporności na temperaturę: powłoka może się niszczyć, a puszki odpadać,
• puszki sklejone bez odstępów: powietrze nie opływa ich swobodnie,
• nieszczelna skrzynka: ogrzane powietrze ucieka, zanim trafi do pokoju,
• montaż na stałe: okno pozostaje zasłonięte także wtedy, gdy kolektor nie grzeje,
• otwarty ogień w puszce w zamkniętym pokoju.

Pomalowane na czarno puszki mocno nagrzewają się w słońcu i przy dotyku mogą oparzyć. W pokoju dziecka, np. przy aranżacji, jaką opisujemy w tekście pokój dla 7-latka w bloku, zamontuj kolektor poza zasięgiem rąk albo osłoń go siatką. Firany, zasłony i przedmioty z tworzyw trzymaj z dala od nagrzanych elementów.

Po zdjęciu kolektora sprawdzaj, czy na szybie i ramie okna nie zbiera się wilgoć. Jeśli się pojawia, zostaw szczelinę wentylacyjną między oknem a kolektorem i zdejmuj go na noc. Poza sezonem przechowuj konstrukcję w suchym miejscu, a przed kolejną zimą sprawdź, czy puszki nadal trzymają się podłoża i czy uszczelnienia nie popękały.

Jak sprawdzić, czy kolektor z puszek dogrzewa pokój?

Efekt kolektora z puszek najpewniej oceni pomiar termometrem w Twoim pokoju: porównaj temperaturę w podobne, słoneczne dni z kolektorem i bez niego. Tylko taki pomiar uwzględnia Twoje okno, jego kierunek i jakość wykonania.

1. Ustaw termometr zawsze w tym samym miejscu, z dala od okna i grzejnika.
2. Odczytaj temperaturę rano, zanim słońce zacznie padać na kolektor.
3. Odczytuj ją co godzinę w słoneczne godziny i zapisuj wyniki.
4. Zanotuj temperaturę na zewnątrz i zachmurzenie.
5. Powtórz pomiar w dzień bez kolektora, przy podobnej pogodzie i tym samym ustawieniu grzejnika.

Lista kontrolna przed budową kolektora z puszek

• Masz okno lub ścianę, na które w sezonie grzewczym pada słońce przez dużą część dnia.
• Akceptujesz, że kolektor przy oknie ograniczy światło dzienne.
• Masz czas na mycie, malowanie, klejenie i schnięcie elementów.
• Farba, klej i uszczelniacz mają deklarowaną odporność na wysoką temperaturę.
• Masz plan wlotu i wylotu powietrza oraz szczelnego zamknięcia skrzynki.
• Kolektor da się szybko zdjąć.
• Nagrzane elementy będą poza zasięgiem dzieci i z dala od firan.
• Masz termometr do sprawdzenia efektu.

Jeśli zbudujesz kolektor z puszek, zapisz wymiary okna, liczbę puszek, pogodę i wyniki pomiarów, a potem podziel się nimi w komentarzu. Realne dane z różnych mieszkań pomogą kolejnym osobom ocenić, czy ta metoda sprawdzi się w ich pokoju.